Ο προπονητής ποδοσφαίρου που ασχολείται με τις μικρές ηλικίες στο ποδόσφαιρο, έχει ταυτόχρονα πολλούς ρόλους. Πρώτα πρέπει να είναι παιδαγωγός ψυχολόγος και μετά προπονητής. Ένας από τους πιο σημαντικούς ρόλους του κάθε προπονητή ποδοσφαίρου
που γυμνάζει μικρά παιδιά είναι να βρίσκει τρόπους για να πεισθούν περισσότεροι νεαροί ταλαντούχοι παίκτες να ασχοληθούν με το ποδόσφαιρο.
που γυμνάζει μικρά παιδιά είναι να βρίσκει τρόπους για να πεισθούν περισσότεροι νεαροί ταλαντούχοι παίκτες να ασχοληθούν με το ποδόσφαιρο.
Για να γίνει αυτό, πρέπει η προπόνηση να έχει ψυχαγωγικό χαρακτήρα, να είναι ευχάριστη, ελκυστική και παράλληλα αποτελεσματική. Όταν η προπόνηση γίνεται μονότονη και επαναλαμβανόμενη τα παιδιά χάνουν το ενδιαφέρον τους με αποτέλεσμα να μην υπάρχει κανένα όφελος. Αντίθετα όταν η προπόνηση γίνεται ευχάριστη και κατανοητή οι παίκτες ανταποκρίνονται στο επίπεδο των φυσικών και νοητικών ικανοτήτων τους.
Σύμφωνα με το σύγχρονο ποδοσφαιρικό μοντέλο ανάπτυξης, οι ικανότητες των παικτών σε κάθε ηλικία δεν κατηγοριοποιούνται, αλλά αναγνωρίζονται οι καταστάσεις οι οποίες συναντώνται πιο συχνά στο ποδόσφαιρο. Οι νεαροί παίκτες από 7 ετών και άνω, πρέπει να ακολουθούν πρόγραμμα «με παιχνίδια ανάπτυξης βασικών ικανοτήτων και δεξιοτήτων».
Η εκπαίδευση στις μικρές ηλικίες έχει δημιουργικό κυρίως χαρακτήρα και το κλειδί της επιτυχίας είναι ο τρόπος που επικοινωνεί ο προπονητής με τα παιδιά και το πόσο καλά αυτά κατανοούν το περιεχόμενο της διδασκαλίας. «Δεν είναι αρκετό οι παίκτες να έχουν καλή εξέλιξη , είναι σημαντικό να είναι προετοιμασμένοι να δεχθούν ανταγωνιστικά ερεθίσματα σε μεγαλύτερη ηλικία στο μέλλον».
Η πρόοδος του νεαρού ποδοσφαιριστή δημιουργείται σταδιακά από το ένα βήμα στο άλλο και έρχεται αντιμέτωπος με όλο πιο δύσκολα και πιο πολύπλοκα προβλήματα και καταστάσεις, όπως ακριβώς γίνεται και στα μαθήματα του σχολείου. Η πρόοδος επέρχεται όταν οι απαιτήσεις της τακτικής και της τεχνικής που έχει ένα απλοποιημένο παιχνίδι γίνονται κατανοητές και εφαρμόζονται σε υψηλό βαθμό.
Ο προπονητής ποδοσφαίρου των νεαρών ποδοσφαιριστών πρέπει να κατανοήσει ότι η προπόνηση είναι μια συνεχής διαδικασία εξέλιξης στην οποία αυξάνονται σταδιακά οι απαιτήσεις. Η διδασκαλία γίνεται ποιο αποτελεσματική όταν εφαρμόζεται πιστά «το καθορισμένο μοντέλο ανάπτυξης». Εάν η εκπαίδευση στηρίζεται σε κάποιο συγκεκριμένο μοντέλο ανάπτυξης και εφαρμόζεται βήμα – βήμα τότε θα έχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα που δεν είναι άλλο από την δημιουργία ενός ολοκληρωμένου ποδοσφαιριστή.
Ο ιδανικός προπονητής ποδοσφαίρου για την εκμάθηση του ποδοσφαίρου στις μικρές ηλικίες πρέπει να συνδυάζει την κοινωνική με την επιστημονική μόρφωση καθώς και την ικανότητα να επικοινωνεί και να ενσωματώνει τους παίκτες του στην διαδικασία της μάθησης για να «διαγνώσει» και να αναπτύξει το έμφυτο ταλέντο τους στο μέγιστο βαθμό.
Σημαντικές αρετές που πρέπει να έχει ένας σύγχρονος προπονητής που ασχολείται με την εκπαίδευση στις μικρές ηλικίες είναι:
- το ήθος
- η εμφάνιση,
- η συμπεριφορά,
- η πειθαρχία,
- η θέληση,
- η διορατικότητα,
- ο συντονισμός,
- η αντίληψη,
- και η ικανότητα να γίνεται πρότυπο για τον μικρό αθλητή.
Στα πρώτα χρόνια δίνεται στο παιδί προτεραιότητα στην εκμάθηση της τεχνικής ενώ αργότερα δέχεται και ερεθίσματα τακτικής και φυσικής κατάστασης. Ο σκοπός είναι το παιδί να αποκτήσει το κίνητρο για να ανακαλύπτει τις ελλείψεις του όπως τις βλέπει μέσα από το παιχνίδι. Μέσα από τα απλοποιημένα παιχνίδια χτίζεται μία γέφυρα μεταξύ της εκμάθησης και της δεξιότητας που είναι απαραίτητα στοιχεία να αντιμετωπίζονται πολύπλοκες καταστάσεις του παιχνιδιού.
Πετυχημένος προπονητής ποδοσφαίρου, είναι αυτός που έχει την ικανότητα να διαγνώσει άμεσα τις παρακάτω ανάγκες σε κάθε μικρό αθλητή και να αναπτύξει τις επιμέρους δυνατότητες και δεξιότητες με στόχο την ανάδειξη ενός σύγχρονου ποδοσφαιριστή. Αναλυτικά:
- Η ανάγκη της αυτοπεποίθησης
- Κατά τη διάρκεια της προπόνησης τα παιδιά χρειάζονται ένα γνωστό και οικείο περιβάλλον το οποίο τους δίνει το αίσθημα της ασφάλειας και της αυτοπεποίθησης.
- Η ανάγκη της πρωτοβουλίας
Ο προπονητής ποδοσφαίρου θα πρέπει να αφήνει τα παιδιά να παίρνουν πρωτοβουλίες. Στα παιδιά θα πρέπει να δίνεται το ερέθισμα μέσω παιχνιδιών ανταγωνισμού και πολύπλευρων δραστηριοτήτων να δείχνουν τις δυνατότητες τους.
Τα παιδιά έχουν υψηλό κίνητρο όταν επιβραβεύονται οι προσπάθειές τους. Μέσω της επιβράβευσης ενθαρρύνονται να προσπαθούν ακόμα περισσότερο. Γι’ αυτό θα πρέπει οι προπονητές ποδοσφαίρου να μαθαίνουν να είναι θετικοί, να επιβραβεύουν τα παιδιά συχνά και να ελαχιστοποιούν όσο είναι εφικτό αυτό, τα σχόλια κριτικής.
Η ανάγκη να δείχνουν υπευθυνότητα θα πρέπει να ενισχύεται, επιτρέποντας στα παιδιά σε κάθε προπονητική ενότητα να επιλέγουν ελεύθερα σε τι θέλουν να προπονηθούν για 10 λεπτά, πως, πότε και γιατί θα εκτελεστεί αυτή η συγκεκριμένη διαδικασία.
Τα παιχνίδια είναι σημαντικά για τα παιδιά: απαραίτητα για την υγεία του μυαλού και του σώματός τους. Καθώς τα παιδιά μαθαίνουν παίζοντας, το κυρίως μέρος της κάθε προπόνησης είναι η εξάσκηση και η κατανόηση ενός απλοποιημένου παιχνιδιού. Με αυτά τα παιχνίδια αναπτύσσεται η επικοινωνία και η ανάληψη αποφάσεων.
Ενστικτωδώς τα παιδιά ψάχνουν για την επικοινωνία με άλλους. Όσο μεγαλύτερα είναι, τόσο πιο πολύ επιζητούν την παρέα ενός παιδιού της ίδιας ηλικίας. Τους αρέσει που ανήκουν σε ένα γκρουπ και το ότι μαζί με τα άλλα παιδιά της ομάδας έχουν κοινούς στόχους.
Το παιδί από την φύση του είναι κινητικό συνεχώς. Τα μικρά παιδιά δεν έχουν την υπομονή να περιμένουν σε μεγάλες ουρές μέχρι να έρθει η σειρά τους. Παιχνίδια με λίγους παίκτες εξασφαλίζουν την ενεργή συμμετοχή.
Γενικά τα παιδιά ενδιαφέρονται περισσότερο για το παρόν και όχι για το μέλλον. Η αίσθηση που έχουν για τον χρόνο είναι διαφορετική από τους ενήλικες. Ένα παιδί ζει πολύ έντονα την παρούσα στιγμή και το σήμερα, χωρίς να ενδιαφέρεται για το αύριο ή για το χθες που φαίνεται πολύ μακρινό.
Περισσότερη ποικιλία σημαίνει λιγότερη ανία και κόπωση. Η μεγάλη ποικιλία ενεργοποιεί σε υψηλό βαθμό το επίπεδο προσοχής του παιδιού. Η ποικιλία των ασκήσεων δημιουργεί μεγαλύτερο ενδιαφέρον στα παιδιά. Επίσης είναι σημαντικό να διαφέρει και ο βαθμός της έντασης των ασκήσεων και των παιχνιδιών.
Τα παιδιά φαίνεται ότι ζουν σε ένα διαφορετικό κόσμο από τους ενήλικους. Έχουν διαφορετικά προβλήματα, μαθαίνουν με διαφορετικό τρόπο και δεν σκέφτονται με την ίδια λογική. Η ψυχολογική τους κατάσταση συνεχώς εξαρτάται από την ταχύτητα της βιολογικής τους ανάπτυξης. Γενικά δεν γνωρίζουν πως να χρησιμοποιήσουν την ενέργειά τους και κουράζονται πολύ εύκολα.
Όλα τα παραπάνω στοιχεία είναι απαραίτητο να συνυπάρχουν σε κάθε ποδοσφαιριστή, για να δημιουργηθεί η ψυχολογία νικητή που είναι απαραίτητο στοιχείο για επίτευξη υψηλών στόχων.
Για όλους τους παραπάνω λόγους, οι προπονητές ποδοσφαίρου που ασχολούνται με μικρά παιδιά σε ακαδημίες ποδοσφαίρου, θα πρέπει να είναι επιστημονικά καταρτισμένοι έτσι ώστε να μπορούν να δώσουν τα κατάλληλες γνώσεις και ερεθίσματα για να δημιουργηθεί η ιδανική ποδοσφαιρική αξία και η προσωπικότητα που χρειάζεται το σύγχρονο ποδόσφαιρο και η κοινωνία του αύριο.
